ماجرای این بخش از بازار مسکن تهران به «ساختمانهایی» در یکی از مناطق شهر برمیگردد که به اسم «واحد آماده» اما با «یک پنجم قیمت معمول آپارتمان »، آگهی و به متقاضیان مسکن قالب میشود.
این امتیازها مثل روال ساخت و ساز تعاونیهای مسکن، هر کدام متعلق به یک عضو تعاونی است که برحسب مراحل ساخت و جمعآوری منابع مالی از کل اعضاء، به تدریج و به میزان پیشرفت فیزیکی ساختمان در حال ساخت، ارزش آن (امتیاز) نیز افزایش پیدا میکند.
مثلاً در روز اولی که پروژه مسکونی تعریف میشود، هر امتیاز، محدود به بهای زمین خام پروژه است که مثلاً ارزش آن برای برج شامل چند ۱۰ واحد مسکونی ممکن است حدود ۶۰۰ میلیون تا یک میلیارد تومان باشد.
این امتیازها معمولاً از چند ماه بعداز ارائه به اعضاء، در بازار ملک خرید و فروش میشود.
طبیعی است که اگر ارزش امتیاز یک میلیارد تومانی به مساحت واحد مسکونی که فقط روی «نقشه کشیده نشده»، تعیین شده است، تقسیم شود، قیمت یک مترمربع آپارتمان از این محاسبه، به حدود ۲۰ میلیون تومان میرسد!
در این قبیل پروژهها، مدیران پروژه در شروع کار که زمین را به شکل امتیاز واگذار میکنند، بدون هیچیک از طرح و نقشههای اولیه معماری که قابلیت پیاده شدن روی زمین را داشته باشد، از تعداد آپارتمانها و مساحت هر کدام از آنها به اعضاء میگویند.
امتیاز یک میلیارد تومانی عضو تعاونی در صورتی که واحد مسکونی فرضی او، ۵۰ مترمربع باشد، بالغ بر مترمربعی ۲۰ میلیون تومان است.
در نتیجه دارنده این امتیاز، آن را در بازار مسکن منطقه ۲۲ با عنوان «فروش آپارتمان به قیمت مترمربعی ۲۰ میلیون تومان» آگهی میکند.
متوسط قیمت واحدهای مسکونی در منطقه ۲۲ تهران (آپارتمان واقعی، نه امتیاز ساختمانی که هنوز به شکل واقعی و کامل ساخته نشده است)، بالای ۱۰۰ میلیون تومان در مترمربع است.
کارشناسان بازار مسکن درباره این مدل معاملات به مصرفکنندهها هشدار میدهند که قبل از انجام معامله خرید، از قیمت حدودی منطقهای که قصد خرید در آنجا را دارند، اطلاع پیدا کنند.
با این حال از یکسال و نیم گذشته تا کنون، هیچ اطلاعاتی در مورد «قیمت رسمی معاملات مسکن تهران» منتشر نشده است. این عدم انتشار باعث گمراهشدن خریدار و فروشنده میشود که نتیجهاش، ظهور چنین فایلهایی است.